สอนการตอนกิ่ง 6 แบบ (อย่างละเอียด+ภาพประกอบ) เอาไปทำเองได้เลย!!

การตอนกิ่ง หรือที่ภาษาอังกฤษเรียกว่า Layering หมายถึง วิธีการทำให้กิ่งสามารถออกรากได้ในขณะที่อยู่ติดกับต้น กล่าวคือ กิ่งที่ทำการตอนนั้นจะมีรากงอกออกมา และเมื่อโตเต็มที่สามารถตัดแล้วสามารถนำไปปลูกได้

วิธีการตอนกิ่ง คือการตัดท่อลำเลียงอาหารของพืชออก ส่วนของท่อนำเลี้ยงนั้นยังอยู่ทำให้กิ่งไม้ที่ได้รับการตอนกิ่งนั้นไม่แห้งไป ในการตอนกิ่งนั้นจะต้องได้รับการดูแลอย่างดี และได้รับน้ำอย่างสม่ำเสมอ ช่วงที่เหมาะกับการตอนกิ่งและรากงอกได้ดีที่สุด แนะนำให้ทำช่วงหน้าฝนจะเหมาะมาก การตอนกิ่งถือเป็นอีกวิธีหนึ่งที่ช่วยแก้ปัญหาในพืชบางชนิดที่ไม่สามารถตัดชำได้ นอกจากนี้ยังมีเปอร์เซ็นต์การตายที่น้อยกว่าอีกด้วย ถึงแม้จะมีข้อดีอยู่มาก แต่ก็ยังมีข้อเสียในเรื่องการล้มง่ายเมื่อพืชโตเต็มที่ เพราะเนื่องจากไม่มีรากแก้วช่วยยืดเกาะไว้

ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการตอนกิ่ง

  1. การสะสมของอาหาร และสารบางชนิดที่จำเป็นต่อรากงอก
  2. สภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับการงอกรากของพืช
  3. การดูแลรักษา เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดความเสียหายต่อรากงอก

อุปกรณ์ที่ใช้ในการตอนกิ่ง

มีดขยายพันธุ์ หรือ คัตเตอร์

ถุงพลาสติก ขนาด 2×4 นิ้ว

ขุยมะพร้าว

เชือกฟาง

ฮอร์โมนเร่งราก

รูปแบบการตอนกิ่งที่นิยมกันในปัจจุบันนี้ มีอยู่ด้วยกัน 6 รูปแบบ ซึ่งมีวิธีการดังนี้

  1. วิธีการตอนกิ่งในอากาศ(Air Layering)เป็นวิธีที่เหมาะมาก โดยเฉพาะพืชจำพวกไม้ดอกไม้ประดับ เช่น กุหลาบ โมก โกสน ฯลฯ นอกจากนี้ยังมี มะม่วง ลำไย ที่นิยมตอนด้วยวิธีนี้

ขั้นตอนการตอนกิ่งในอากาศ

–         เลือกกิ่งกระโดง หรือกิ่งน้ำค้างที่มีความสมบูรณ์ไม่แก่จนเกินไป เพราะจะมีผลต่อการงอกของราก

–         ทำการควั่นกิ่งทั้งด้านบน และล่าง ส่วนความยาวประมาณเส้นรอบวงที่ควั่น ลอกเปลือกและขูดเมือกออก

–         เตรียมทำตุ้มตอน โดยนำขุยมะพร้าวมาแช่น้ำจนอิ่มตัว จากนั้นบีบน้ำออกนำมาใส่สุดพลาสติกแล้วรัดเชือกให้แน่นเป็นอันว่าเสร็จ

–         นำตุ้มตอนมาผ่าตรงกลาง ให้มีความยาวเลยแผลที่ลอกออกนิดนึง นำไปหุ้มแผลกิ่งที่ตอน มัดเชือกฝากให้แน่นทั้งบนและล่างแผลที่จะทำการตอน

–         ดูแลรักษาอย่างดี ทำการให้น้ำอย่าให้ขาด เมื่อมีรากงอกออกมากมีจำนวนมากพอ (สังเกตดูรากอาจจะมีสีเหลืองหรือสีน้ำตาล แสดงว่าสามารถตัดออกไปปลูกได้แล้ว)

วิธีการตอนกิ่งในอากาศ

  1. วิธีการตอนกิ่งแบบฝังยอด(Tip Layering)วิธีนี้เหมาะกับพืชบางชนิด เช่น ต้นประทัดจีน ฯลฯ

ขั้นตอนการตอนกิ่งแบบฝังยอด

–         ใช้เสียมขุดหลุมลึก 7-8 ซม.

–         สอดปลายยอดลงหลุมที่ขุด จากนั้นกลบดินลงไป

–         รดน้ำเป็นประจำทุกวัน ดูแลให้แสงแดดส่องให้ทั่วถึง

–         รอประมาณ 30-40 วัน จะเห็นรากงอกออกมาใกล้ๆ กับบริเวณยอด สามารถตัดแล้วนำไปปลูกได้

การตอนกิ่งแบบฝังยอด

  1. วิธีการตอนกิ่งแบบฝังกิ่งให้ยอดโผล่พ้นดิน(Simple Layering)เหมาะกับพืชที่มีลักษณะกิ่งยาวและดัดโค้งได้ง่าย เช่น มะลิ ฯลฯ

ขั้นตอนการตอนกิ่งแบบฝังกิ่งให้ยอดโผล่พ้นดิน

–         เลือกกิ่งพันธุ์ที่มีอายุมากกว่า 1 ปี

–         ทำกิ่งให้เกิดแผล (มีดปาด หรือบิดให้แตก) จากนั้นโน้มกิ่งลงบนพื้น กลบดินโดยให้กิ่งมีความยาวพ้นจากพื้นประมาณ 15-30 ซม.

–         ใช้ไม้ปักและผูกมัดยอดให้ตรง

–         รดน้ำเป็นประจำทุกวัน ดูแลให้แสงแดดส่องให้ทั่วถึง

–         รอประมาณ 50-60 วัน จะเห็นรากงอกออกมาบริเวณที่เกิดแผล สามารถตัดแล้วนำไปปลูกได้

การตอนกิ่งแบบฝังกิ่งให้ยอดโผล่พ้นดิน

  1. วิธีการตอนกิ่งแบบงูเลื้อย (Compound Layering)เหมาะกับไม้ดอกไม้ประดับ พลูชนิดต่างๆ และผลไม้หลายชนิด

ขั้นตอนการตอนกิ่งแบบงูเลื้อย

–         เลือกกิ่งพันธุ์ที่มีลักษณะยาวสามารถดัดโค้งได้ง่าย

–         ใช้มีดปาดเป็นแผลออกเป็นตอนๆ กดลงแล้วใช้ดินกดทับเป็นตอนๆ ตอนละ 30 ซม.

–         รดน้ำเป็นประจำทุกวัน ดูแลให้แสงแดดส่องให้ทั่วถึง

–         รอประมาณ 30-40 วัน สังเกตหากมียอดใหม่โผล่ขึ้นจะมีรากมาด้วย สามารถนำไปปลูกได้

การตอนกิ่งแบบงูเลื้อย

  1. วิธีการตอนกิ่งแบบขุดร่อง (Trench Layering)เหมาะกับการปลูกพืชไม้หนาวบางชนิด อาทิเช่น ท้อ เชอรี่ ฯลฯ

ขั้นตอนการตอนกิ่งแบบขุดร่อง

–         ขุดร่องดินให้มีขนาด 5 ซม. เมื่อกิ่งต้นแม่เริ่มแตกยอดให้โน้มกิ่งลงขนานติดกับดิน และใช้ตะขอรูปตัวยูยืดติดไว้

–         ตัดปลายกิ่งออกเล็กน้อย แล้วใช้ดินกลบให้หนาพอประมาณ

–         รดน้ำเป็นประจำทุกวัน ดูแลให้แสงแดดส่องให้ทั่วถึง

–         ประมาณ 2-3 อาทิตย์ให้ทำการกลบดินเรื่อยๆ เพื่อป้องกันไม่ให้บริเวณกิ่งที่แตกยอดไม่โดนแสงแดด

–         รอประมาณ 50-60 วัน จะเกิดรากบริเวณฐานของยอดขึ้น นำไปปลูกได้

การตอนกิ่งแบบขุดร่อง

  1. วิธีการตอนกิ่งแบบสุมโคน (Mound or Stool Layering)เหมาะกับพืชที่มีกิ่งแข็งแรง ไม่สะดวกในการโน้มกิ่ง เช่น ลิ้นจี่ ลำไย ฯลฯ

ขั้นตอนวิธีการตอนกิ่งแบบสุมโคน

–         สังเกตต้นอ่อนที่ขึ้นเมื่อเกิดการตัดต้นทิ้งไว้สักระยะ

–         รอให้ยาวประมาณ 6-12 ซม. ใช้ดินสุมโคนลงไป

–         เมื่อต้นสูงประมาณ 25 ซม. ให้สุมโคนรอบที่สอง และครั้งที่ 3 เมื่อยอดมีความยาว 50 ซม.

–         รดน้ำเป็นประจำทุกวัน ดูแลให้แสงแดดส่องให้ทั่วถึง

–         รอประมาณ 2 สัปดาห์สามารถนำกิ่งไปชำได้ โดยทำการเลือกกิ่งที่มีรากติดไปด้วยมากที่สุด

–         หากต้องการกิ่งอีก ให้ทำการเอาดินที่สุมโคนออก จากนั้นรอให้แตกยอดใหม่และทำเช่นเดิม จะได้กิ่งพันธุ์ไปเพาะชำได้อีกตามที่ต้องการ

การตอนกิ่งแบบสุมโคน

– สังเกตต้นอ่อนที่ขึ้นเมื่อเกิดการตัดต้นทิ้งไว้สักระยะ

– รอให้ยาวประมาณ 6-12 ซม. ใช้ดินสุมโคนลงไป

– เมื่อต้นสูงประมาณ 25 ซม. ให้สุมโคนรอบที่สอง และครั้งที่ 3 เมื่อยอดมีความยาว 50 ซม.

– รดน้ำเป็นประจำทุกวัน ดูแลให้แสงแดดส่องให้ทั่วถึง

– รอประมาณ 2 สัปดาห์สามารถนำกิ่งไปชำได้ โดยทำการเลือกกิ่งที่มีรากติดไปด้วยมากที่สุด

– หากต้องการกิ่งอีก ให้ทำการเอาดินที่สุมโคนออก จากนั้นรอให้แตกยอดใหม่และทำเช่นเดิม จะได้กิ่งพันธุ์ไปเพาะชำได้อีกตามที่ต้องการ

ขอบคุณ : rakkaset.com / คุณ ชาวนาสมาชิกเว็บ kasetporpeang.com / matichon.co.th ภาพประกอบ : อินเตอร์เน็ต เรียบเรียง : แชร์หน่อย” เกษตรยุคใหม่

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*